Papers by Dragana Breneselovic
Rad se bavi problematikom osnova programa predškolskog vaspitanja i obrazovanja kao važne dimenzi... more Rad se bavi problematikom osnova programa predškolskog vaspitanja i obrazovanja kao važne dimenzije kvaliteta. Ukazuje se na razlike između programa akademske orijentacije i holističkih programa, a u okviru holističkih programa analiziraju se dve orijentacije-usmerenost na dete čiji je dominantni reprezent tzv. razvojno primereni pristup, naspram usmerenost na odnose koju smo nazvali kontekstualno primerenim pristupom. U radu se posebno bavimo teorijskim polazištima pristupa usmerenog na odnose: postavkama sociokulturne teorije, sociologije detinjstva, postmodernizma i poststrukturalizam kao i značenjem ovih postavki u predškolskom vaspitanju. Analizu akademskog pristupa, pristupa centriranog na dete i pristupa centriranog na odnose realizovali smo po ključnim dimenzijama koje oblikuju program, kao što su shvatanje deteta i detinjstva, pristup programu, fokus programa, shvatanje prakse dečjeg vrtića, ciljevi programa, shvatanje učenja, metodički pristup, planiranje i praćenje i odnos prema porodici i školi. Ključne reči: koncepcija osnova programa, program usmeren na dete, program usmeren na odnose, kontekstualno primeren pristup, razvojno primeren pristup Uvod Definisanje osnova programa predškolskog vaspitanja prepoznaje se u obrazovnim politikama danas kao važna dimenzija kvaliteta predškolskog vaspitanja i obrazovanja (OECD, 2006; Bennett, 2008). U studiji o pokazateljima kvaliteta predškolskog vaspitanja Benet, među 15 pokazatelja navodi i postojanje osnova programa, određujući ovaj pokazatelj na sledeći način: "…vlada ili nacionalna agencija za predškolsko vaspitanje treba da publikuje, nakon široko sprovedenih konsultacija, zvanični vodič ili osnove programa kojim se identifikuju široko postavljeni ciljevi predškolskog vaspitanja. To nije kurikulum u tradicionalnom smislu, kao detaljna razrada šta bi deca trebalo da uče u određenom periodu tokom školske godine, već nacionalni pedagoški okvir namenjen pre svega roditeljima, administraciji, predškolskim ustanovama i praktičarima, kojim se ukazuje na vrednosti, etos i osnovne zahteve kojima treba da se oblikuje vaspitna praksa i definišu široko postavljeni ciljevi kojima treba da se teži u ključnim oblastima razvoja" (Benett, 2008: 47).
Smernice Za Izradu Osnova Programa Predškolskog Vaspitanja Usmerenog Na Odnose
Clanak se zasniva na stanovištu da izrada osnova programa predškolskog vaspitanja ne zapocinje od... more Clanak se zasniva na stanovištu da izrada osnova programa predškolskog vaspitanja ne zapocinje odredivanjem šta program treba da sadrži i kako treba da bude struktuiran vec koncipiranjem procesa stvaranja dokumenta, definisanjem osnove za generisanje sturkuture i sadržaja dokumenta i preduslova njegove kontekstualizacije. Polazeci od teorijskih postavki soci-kulturne teorije, sociologije detinjstva, postmodernizma i poststrukturalizma, kao i analize predškolskih programa u medunarodnoj predškolskoj zajednici prepoznatih kao visokokvalitetnih, u clanku se iznose smernice za izradu osnova programa usmerenog na odnose zasnovanog na kontekstualno primerenom pristupu. Elaborirane smernice su: razvijanje osnova programa kao kolaborativni proces, naziv programa kao metafora, toposi, interna i eksterna umreženost programa.
Pedagogija, Jun 2, 2014
Rad se bavi problematikom osnova programa predškolskog vaspitanja i obrazovanja kao važne dimenzi... more Rad se bavi problematikom osnova programa predškolskog vaspitanja i obrazovanja kao važne dimenzije kvaliteta. Ukazuje se na razlike između programa akademske orijentacije i holističkih programa, a u okviru holističkih programa analiziraju se dve orijentacije-usmerenost na dete čiji je dominantni reprezent tzv. razvojno primereni pristup, naspram usmerenost na odnose koju smo nazvali kontekstualno primerenim pristupom. U radu se posebno bavimo teorijskim polazištima pristupa usmerenog na odnose: postavkama sociokulturne teorije, sociologije detinjstva, postmodernizma i poststrukturalizam kao i značenjem ovih postavki u predškolskom vaspitanju. Analizu akademskog pristupa, pristupa centriranog na dete i pristupa centriranog na odnose realizovali smo po ključnim dimenzijama koje oblikuju program, kao što su shvatanje deteta i detinjstva, pristup programu, fokus programa, shvatanje prakse dečjeg vrtića, ciljevi programa, shvatanje učenja, metodički pristup, planiranje i praćenje i odnos prema porodici i školi. Ključne reči: koncepcija osnova programa, program usmeren na dete, program usmeren na odnose, kontekstualno primeren pristup, razvojno primeren pristup Uvod Definisanje osnova programa predškolskog vaspitanja prepoznaje se u obrazovnim politikama danas kao važna dimenzija kvaliteta predškolskog vaspitanja i obrazovanja (OECD, 2006; Bennett, 2008). U studiji o pokazateljima kvaliteta predškolskog vaspitanja Benet, među 15 pokazatelja navodi i postojanje osnova programa, određujući ovaj pokazatelj na sledeći način: "…vlada ili nacionalna agencija za predškolsko vaspitanje treba da publikuje, nakon široko sprovedenih konsultacija, zvanični vodič ili osnove programa kojim se identifikuju široko postavljeni ciljevi predškolskog vaspitanja. To nije kurikulum u tradicionalnom smislu, kao detaljna razrada šta bi deca trebalo da uče u određenom periodu tokom školske godine, već nacionalni pedagoški okvir namenjen pre svega roditeljima, administraciji, predškolskim ustanovama i praktičarima, kojim se ukazuje na vrednosti, etos i osnovne zahteve kojima treba da se oblikuje vaspitna praksa i definišu široko postavljeni ciljevi kojima treba da se teži u ključnim oblastima razvoja" (Benett, 2008: 47).
Perspektiva vaspitača o profesionalnom usavršavanju sa stanovišta sistemske koncepcije profesiona... more Perspektiva vaspitača o profesionalnom usavršavanju sa stanovišta sistemske koncepcije profesionalnog razvoja 3 Apstrakt: Praksa profesionalnog usavršavanja vaspitača istražena je kroz perspektivu vas-pitača. Upitnikom su dobijeni podaci o tome šta vaspitači prepoznaju kao oblike usavr-šavanja, u koje oblike su uključeni i kako procenjuju doprinos pojedinih oblika promeni i razvoju prakse. Dobijeni podaci ukazuju da se postojeći model profesionalnog usavr-šavanja svodi na obuke vaspitača kroz stručne seminare i na kontroverze u perspekti-vi vaspitača: izjednačavanje profesionalnog usavršavanja sa seminarima obuke, pitanje delotvornosti seminara i nepodudarnost između procene važnosti i potrebe kreditiranja pojedinih oblika. Podaci su analizirani iz perspektive sistemske koncepcije profesionalnog razvoja elaborirane kroz metaforu razboja kojom su definisana polazišta, okvir i oblici profesionalnog usavršavanja. Sistemski definisan okvir osnov je za umrežavanje profesio-nalnog razvoja...
Kompleksno pitanje odnosa porodice i javnog vaspitanja sagledava se u radu kroz tri paradigme ovi... more Kompleksno pitanje odnosa porodice i javnog vaspitanja sagledava se u radu kroz tri paradigme ovih odnosa: paradigmu paralelnih sistema, paradigmu dopune i paradigmu podrške. U okviru paradigme podrške elaboriraju se polazišno-utilitarističko određenje partnerstva i iz njega sledstveni operativni model, zasnovan na identifikovanju zajedničkih interesa i definisanju područja zajedničkog učešća i supstancijalni pristup iz kojeg sledi model partnerstva zasnovan na razvijanju kvaliteta odnosa kroz izgradnju jednakosti, poverenja i razmene kao uzajamne podrške. Razumevanje različitih paradigmi odnosa porodice i škole i vrtića i različitih modela partnerstva, osnov su za kritičko preispitivanje uloge pedagoga u razvijanju partnerstva sa porodicom. Ova uloga nije primarno korektivna, kroz savetovanje, edukaciju, informisanje i razvijanje oblika uključivanja roditelja, već se ogleda u osvešćivanju i razumevanju paradigme iz koje nastupamo i u okviru koje delujemo i razumevanju pozicije drugog, kao i u razvijanju mehanizama kojima se gradi poverenje i razmena sa porodicom.
The paper provides a comparative analysis of establishing quality in early childhood education an... more The paper provides a comparative analysis of establishing quality in early childhood education and care (ECEC) in the Republic of Ireland and the Republic of Serbia. The analysis is done through desk research of documents dealing with the standards of quality. The following dimensions were compared: 1) The way of preparing and adopting documents; 2) The function of standards; 3) Structure and content of the documents; 4) Evaluation of quality. The comparison of understanding and the purpose of ECEC standards in the two countries has shown the difference between the discourse of building quality and discourse of quality assurance by standardization as the external measure of quality. Whilst in Ireland, the evaluation of the quality is seen as the process of re-consideration and building quality, in Serbia, this is a one off ‘act’ of measuring and control.
Contemporary Issues of Education Quality, 2014
This paper deals from postmodern perspective to issue of the quality of the early childhood educa... more This paper deals from postmodern perspective to issue of the quality of the early childhood education curriculum framework. The postmodern approach to the ECE curriculum framework is based on the postulates of the sociocultural theory of development and learning, sociology of childhood, postmodernism and poststructuralism. The paper identifies the main characteristics of the postmodern approach to the ECE curriculum framework: developing curriculum framework as a process; using metaphor for the name of the framework; schematic representation as the representation of the holism, networking and dynamism of the curriculum; conceptualisation of the curriculum by toposes; internal and external networking of document. The postmodern curriculum approach and characteristics of curriculum framework from this perspective can contribute to a better understanding of the issue of the quality of preschool programs as documents and provide the guidelines for the development of the quality curriculum framework.
Vaspitanje i obrazovanje u digitalnom okruženju, 2021
U radu se, polazeći od razumevanja normalnosti kao sociokulturnog konstrukta, problematizuje pita... more U radu se, polazeći od razumevanja normalnosti kao sociokulturnog konstrukta, problematizuje pitanje upotrebe digitalnih tehnologija u programima predškolskog vaspitanja i obrazovanja. Odgovor na pitanje da li i kako koristiti digitalne tehnologije u neposrednom radu sa decom predškolskog uzrasta daje se u sledećim okvirima u kojima se definiše „normalnost“ njihove upotrebe: kulturni kontekst odrastanja dece; naučni podaci o upotrebi tih tehnologija na ranim uzrastima; utilitarnost digitalne industrije i konceptualna polazišta vaspitno-obrazovnog programa.
Ključne reči: digitalna pismenost, digitalna industrija, Osnove programa PVO Godine uzleta, programska koncepcija,
principi
Od prirodnih neprijatelja do partnera - sistemski pristup odnosu porodice i javnog vaspitanja
ABSTRACT Kаdа se kаo istrаživаč upustite u bаvljenje problemаtikom o kojoj je već toliko togа reč... more ABSTRACT Kаdа se kаo istrаživаč upustite u bаvljenje problemаtikom o kojoj je već toliko togа rečeno, ondа, mаkаr pred sаmim sobom, morаte imаti veliko oprаvdаnje i znаčаjne rаzloge. Nаći oprаvdаnje bilo je lаko: uspešno uspostаvljeni odnosi porodice i dečjeg vrtićа/škole još uvek su primeri а ne obeležje prаkse. Iznаlаženje rаzlogа bilo je dаleko složenije. Identifikovаnа su dvа: odsustvo pedаgoškog određenjа zа jednu par excellence pedаgošku temu i pаrcijаlnost u sаgledаvаnju odnosа. Knjigа je rezultаt nаstojаnjа dа se rаzlozi prevаziđu rаzrаdom pedаgoškog određenjа odnosа porodice i jаvnog vаspitаnjа koje je zаsnovаno nа sistemskom pristupu. Time je onа odrаz moje istrаživаčko-profesionаlno-životne orijentаcije nа sistemsko mmšljenje i uverenjа dа se svet i odnosi u njemu mogu rаzumeti i menjаti (i obrnuto), sаmo аko ih sаgledаvаmo holistički, kontekstuаlno i procesno
Promene u vaspitnoj praksi - izvodljivost i/ili kompatibilnost promene
Pedagogija, 2010
ABSTRACT This paper deals with the issues related to the concept of feasibility and compatibility... more ABSTRACT This paper deals with the issues related to the concept of feasibility and compatibility of intervention as intentional and planned (systematic) changing of educational practice. Two models of intervention, derived from the understanding of the nature of changes, are identified: linear, which is based on the concept of change as the product that is introduced into the practice, and system(atic), which is based on the concept of changes as the process that is initiated and developed in the practice. Different approaches will result in the difference in the emphasis on one of the dimensions of intervention – its feasibility and / or compatibility. The project 'Kindergarten as Family Centre' can be used as the example to point to the sub-dimensions of feasibility and compatibility, as well as to show how discrepancy between the research approach to these sub-dimensions and the approach at the level of the education system complicates the development of the process of changes in educational practice.
Oponentsko mišljenje o Strategiji, 2011
Odnosi na ranim uzrastima
Standardi za ucenje i razvoj na ranim uzrastima, 2012
From mastering knowlage and skills to competence
Okul fabrika değildir - Etkileşimli Bir Mesleki Gelişim Sistemi: Ağ oluşturma
Journal of Education and Future, 2012
Okul Öncesi Eğitimde Belgeleme
Journal of Education and Future, 2013
Smernice Za Izradu Osnova Programa Predškolskog Vaspitanja Usmerenog Na Odnose
Clanak se zasniva na stanovištu da izrada osnova programa predškolskog vaspitanja ne zapocinje od... more Clanak se zasniva na stanovištu da izrada osnova programa predškolskog vaspitanja ne zapocinje odredivanjem šta program treba da sadrži i kako treba da bude struktuiran vec koncipiranjem procesa stvaranja dokumenta, definisanjem osnove za generisanje sturkuture i sadržaja dokumenta i preduslova njegove kontekstualizacije. Polazeci od teorijskih postavki soci-kulturne teorije, sociologije detinjstva, postmodernizma i poststrukturalizma, kao i analize predškolskih programa u medunarodnoj predškolskoj zajednici prepoznatih kao visokokvalitetnih, u clanku se iznose smernice za izradu osnova programa usmerenog na odnose zasnovanog na kontekstualno primerenom pristupu. Elaborirane smernice su: razvijanje osnova programa kao kolaborativni proces, naziv programa kao metafora, toposi, interna i eksterna umreženost programa.
O strategiji ranog razvoja i predškolskog vaspitanja i obrazovanja
Od prirodnih neprijatelja do partnera: sistemski pristup porodici i javnom vaspitanju
ABSTRACT Kаdа se kаo istrаživаč upustite u bаvljenje problemаtikom o kojoj je već toliko togа reč... more ABSTRACT Kаdа se kаo istrаživаč upustite u bаvljenje problemаtikom o kojoj je već toliko togа rečeno, ondа, mаkаr pred sаmim sobom, morаte imаti veliko oprаvdаnje i znаčаjne rаzloge. Nаći oprаvdаnje bilo je lаko: uspešno uspostаvljeni odnosi porodice i dečjeg vrtićа/škole još uvek su primeri а ne obeležje prаkse. Iznаlаženje rаzlogа bilo je dаleko složenije. Identifikovаnа su dvа: odsustvo pedаgoškog određenjа zа jednu par excellence pedаgošku temu i pаrcijаlnost u sаgledаvаnju odnosа. Knjigа je rezultаt nаstojаnjа dа se rаzlozi prevаziđu rаzrаdom pedаgoškog određenjа odnosа porodice i jаvnog vаspitаnjа koje je zаsnovаno nа sistemskom pristupu. Time je onа odrаz moje istrаživаčko-profesionаlno-životne orijentаcije nа sistemsko mmšljenje i uverenjа dа se svet i odnosi u njemu mogu rаzumeti i menjаti (i obrnuto), sаmo аko ih sаgledаvаmo holistički, kontekstuаlno i procesno
Uploads
Papers by Dragana Breneselovic
Ključne reči: digitalna pismenost, digitalna industrija, Osnove programa PVO Godine uzleta, programska koncepcija,
principi